Ποιος φταίει περισσότερο για την κλιματική αλλαγή: η χώρα που εκπέμπει σήμερα τα περισσότερα, εκείνη που εκπέμπει τα περισσότερα ανά κάτοικο, ή εκείνη που εκπέμπει εδώ και δύο αιώνες; Το διαδραστικό γράφημα παρακάτω δείχνει και τις τρεις όψεις: τις εκπομπές CO₂ ανά κάτοικο σε κάθε χώρα, τη σχέση εκπομπών και πληθυσμού, και το ιστορικό μερίδιο κάθε χώρας στις παγκόσμιες εκπομπές από το 1750.

Πώς χρησιμοποιείτε το γράφημα

1. CO2 Emission By Country: ο χάρτης χρωματίζει κάθε χώρα με βάση τις εκπομπές CO₂ ανά κάτοικο. Οι πιο θερμές αποχρώσεις σημαίνουν περισσότερους τόνους ανά άτομο. Περάστε τον κέρσορα πάνω από μια χώρα για να δείτε τα στοιχεία της.
2. CO2 Emission (2021) vs. Population: κάθε κύκλος είναι μια χώρα. Ο οριζόντιος άξονας δείχνει τις εκπομπές και ο κάθετος τον πληθυσμό, οπότε φαίνεται αμέσως ποιες χώρες εκπέμπουν πολύ σε σχέση με τον πληθυσμό τους.
3. CO2 Emission Global Share by Year: κάθε γραμμή δείχνει το ποσοστό μιας χώρας στις παγκόσμιες εκπομπές, χρόνο με τον χρόνο, από το 1750.

Άνοιγμα του γραφήματος σε πλήρη οθόνη ↗. Συνιστάται σε κινητά και μικρές οθόνες, γιατί το γράφημα είναι πλατύ. Το περιβάλλον του είναι στα αγγλικά.

Πηγή: δημόσιο dashboard στο Tableau Public («Global CO2 Emission»), με στοιχεία έως το 2021.

Τρεις τρόποι να μετρήσουμε την ευθύνη

1. Συνολικές εκπομπές σήμερα

Με αυτό το μέτρο, πρώτη είναι με διαφορά η Κίνα, ακολουθούν οι ΗΠΑ και η Ινδία. Αυτό δείχνει πού πρέπει να γίνουν οι μεγαλύτερες μειώσεις τα επόμενα χρόνια. Δείτε την κατάταξη στον χάρτη εκπομπών CO₂ ανά χώρα.

2. Εκπομπές ανά κάτοικο

Εδώ η εικόνα αλλάζει. Οι πλούσιες χώρες με υψηλή κατανάλωση ενέργειας, όπως οι ΗΠΑ, η Αυστραλία, ο Καναδάς και τα κράτη του Κόλπου, εκπέμπουν πολλές φορές περισσότερο ανά άτομο από την Ινδία ή τις περισσότερες αφρικανικές χώρες. Ο παγκόσμιος μέσος όρος είναι περίπου 4,5–5 τόνοι CO₂ ανά άτομο τον χρόνο, και η Ελλάδα βρίσκεται κάπου στους 5–6 τόνους.

3. Ιστορικό (σωρευτικό) μερίδιο

Το CO₂ μένει στην ατμόσφαιρα για αιώνες, οπότε μετράει και ό,τι εκπέμφθηκε στο παρελθόν. Το τρίτο γράφημα δείχνει ότι στις αρχές της βιομηχανικής επανάστασης σχεδόν όλες οι εκπομπές προέρχονταν από τη Μεγάλη Βρετανία. Αργότερα κυριάρχησαν οι ΗΠΑ, που έχουν το μεγαλύτερο σωρευτικό μερίδιο από το 1750, περίπου το ένα τέταρτο του συνόλου. Τις τελευταίες δεκαετίες ανεβαίνει απότομα η Κίνα.

Γιατί έχει σημασία αυτή η διάκριση

Στις διεθνείς διαπραγματεύσεις για το κλίμα, οι αναπτυσσόμενες χώρες τονίζουν το ιστορικό μερίδιο και τις εκπομπές ανά κάτοικο, ενώ οι ανεπτυγμένες τις σημερινές συνολικές εκπομπές. Η αρχή των «κοινών αλλά διαφοροποιημένων ευθυνών» βρίσκεται στην καρδιά της Συμφωνίας του Παρισιού: όλοι πρέπει να μειώσουν, αλλά όσοι εκπέμπουν περισσότερα και έχουν περισσότερους πόρους πρέπει να κάνουν περισσότερα.

Και σε προσωπικό επίπεδο; Το δικό σας αποτύπωμα μπορεί να διαφέρει πολύ από τον μέσο όρο της χώρας σας. Μετρήστε το με τον υπολογιστή αποτυπώματος άνθρακα.

Συχνές ερωτήσεις

Ποια χώρα έχει τις μεγαλύτερες εκπομπές ανά κάτοικο;

Συνήθως μικρά, πλούσια κράτη παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου, όπως το Κατάρ, βρίσκονται στην κορυφή. Από τις μεγάλες οικονομίες, οι ΗΠΑ, η Αυστραλία και ο Καναδάς έχουν από τις υψηλότερες τιμές.

Γιατί η Βρετανία φαίνεται να έχει σχεδόν 100% των εκπομπών το 1800;

Επειδή ήταν η πρώτη χώρα που έκαψε μεγάλες ποσότητες άνθρακα στη βιομηχανική επανάσταση, και τα δεδομένα εκείνης της εποχής καλύπτουν λίγες χώρες.

Γιατί δεν βλέπω όλο το γράφημα;

Είναι πλατύ, γιατί είναι σχεδιασμένο για μεγάλη οθόνη. Χρησιμοποιήστε τον σύνδεσμο «Άνοιγμα σε πλήρη οθόνη».

Δείτε όλα τα δωρεάν εργαλεία στη σελίδα Εργαλεία.